Hoe boots je daglicht na in een fotostudio?
20 februari 2022 
12 min. leestijd

Hoe boots je daglicht na in een fotostudio?

Wellicht maak je al een tijdje portretfoto's, maar merk je dat de afhankelijkheid van het weer een beetje vervelend begint te worden. Zeker als je een bepaalde look & feel voor ogen hebt, waar je een specifiek type licht voor nodig hebt. Je kúnt natuurlijk heel strikt alleen met natuurlijk licht werken, met het risico dat je een shoot moet verplaatsen. Simpelweg omdat je met het weer niet het licht kunt creëeren die jij wil.

Ik vermoed dat daarom ook veel fashion shoots in Zuid-Afrika of Spanje worden geschoten, omdat de zon garantie daar wat hoger is ;) Ook omdat daar veel grotere teams bij betrokken zijn. Ik werk bijvoorbeeld vrijwel altijd alleen....ik maak geen gebruik van een make-up en hair artist, alhoewel dat wel cool zou zijn om een keer te doen.

Maar de hamvraag is dus: Hoe kun je daglicht nabootsen in een studio? En dan specifiek dus met externe lichtbronnen, zoals lampen of flitsers. Bij daglicht gaan we voor het gemak even uit van twee uitersten, afhankelijk van het type weer. Als het zonnig is, dan is er hard licht. Is het bewolkt weer, dan is er zacht licht. En in principe allerlei varianten daar tussen in eigenlijk.

[[showindex]]

Zonlicht nabootsen

Zonlicht bij een heldere hemel zorgt voor heel hard licht. Het is het type weer wat we graag willen als we op zomervakantie gaan, maar uitdagender voor portretfotografie. Dat komt omdat er scherpe diepe schaduwen zichtbaar zijn op het gezicht van je model. De vorm en richting daarvan bepalen dan heel erg of je foto slaagt of niet. En dat is dan weer afhankelijk van het tijdstip waarop je fotografeert. (12 uur 's middags zou ik in ieder geval afraden, omdat het licht dan recht van boven komt. Met als gevolg: Schaduwen in de oogkassen. Niet heel erg flatterend dus...)

hard zonlicht - reneeRenee, 2019. Gemaakt in kantine van m'n studio, waar we dus een fotoshoot hadden ;)

In de foto van Renee zie je hierboven, dat er veel contrast is. Het verschil tussen licht en donker is dus heel groot. Zwarte, diep schaduwen, en redelijke felle hooglichten - zeker op de muur achter haar.

Maar hoe boots je dit type na? Nou, dan is één ding belangrijk om te beseffen. Hoewel de zon in absolute zin gigantisch groot is, is hij ten opzichte van de aarde een kleine lichtbron. Met andere woorden, deze is verrassend genoeg het makkelijkste na te bootsen. Namelijk door een (hele) kleine lichtbron te gebruiken. Hoe klein, dat is weer afhankelijk van wat je wil maken natuurlijk. Je kunt bij wijze van spreken ook een zaklampje als lichtbron gebruiken! (wel met een sterke lichtopbrengst dan)

hard licht in de studio - ArianeAriane, 2020. Gemaakt in m'n fotostudio met een kleine reflector op een studioflitser
Voor het portret van Ariane wilde ik een keer iets anders, en besloot om een kleine reflector op m'n flitser te plaatsen. Met een doorsnee van zo'n 18 cm, zoals je hieronder kunt zien, gemaakt met de fantastische studio simulatie software Set.a.light.3d.

Reflector 18 cm doorsnede = kleine lichtbron = hard licht
Kijk ook naar de aparte video die ik er over opnam:


Licht met bewolkt weer nabootsen

Met bewolkt weer is het relatief makkelijk om mensen te fotograferen. Dat komt omdat er weinig schaduw is, en dus weinig contrast. Weinig contrast betekent dat het verschil tussen licht en 'donker' klein is, en een portret dan al snel als flatterend wordt ervaren.

Eva, 2020. Heel zacht licht, dankzij een bewolkte dag. 

In dit portret van Eva (buiten gefotografeerd) zie je zo'n voorbeeld van super zacht licht. Dat komt omdat het hele wolkendek als lichtbron fungeerde. Een grote lichtbron dus. Met andere woorden, als je dit licht in de studio wilt nabootsen heb je een grote lichtbron nodig. In de regel wordt daar vaak een softbox (rechthoekig) of octabox voor gebruikt. Een paraplu kan overigens ook, die is makkelijker op te bergen ;) Hieronder zie je er bijvoorbeeld eentje die ik eigenlijk altijd in m'n studio gebruik, met een doorsnede van 80cm

Octabox 80 cm = grote lichtbron = zacht licht
Dat kan overigens nog groter. Een van mijn collega huurders Thijs heeft er eentje staan van zo'n 120 cm! Dat levert heel zacht licht op, maar door z'n grootte ook wel een beetje onhandelbaar om eerlijk te zijn. Ik heb een alternatieve methode, maar dan is het wel een vereiste dat je plafond wit of lichtgekleurd is.

Licht bouncen via plafond in fotostudio - RosalieLicht bouncen via het plafond / muur tijdens een shoot met Rosalie, 2021
Je gaat dan namelijk door te bouncen het plafond en de muur achter je als lichtbron gebruiken! Je gebruikt dus indirect licht, in plaats van de flitser direct op je model te richten. Omdat dit indirect is, heb je waarschijnlijk veel power nodig - een flitser is dus aan te raden, in plaats van een zogenaamde daglichtlamp.

Zacht licht fotostudio RosalieRosalie, 2019.
In de foto van Rosalie heb ik nog extra een zilveren reflectiescherm gebruikt om de schaduwen nog meer op te lichten, bijvoorbeeld de Bresser 5-in-1 van 110 cm. Deze heeft een zilveren, gouden, zwarte en witte zijde. Als je de hoes eraf haalt heb je een diffusie scherm!

lichtvormer reflectiescherm zilveraZilveren reflectiescherm

In de video hieronder zie je een simulatie hoe ik dat heb gedaan!




Samenvatting

Als je weet wat voor soort daglicht je wilt nabootsen, kun je als het ware terug analyseren wat je dan nodig hebt. Wil je het licht van bewolkt weer nabootsen? Dan heb je een grote lichtbron nodig, bijvoorbeeld een grote octabox óf bouncen via het plafond. Hoe groter de lichtbron, hoe zachter het licht.

Wil je juist zonlicht nabootsen? Gebruik dan een kleine lichtbron, zoals een flitser met een kleine reflectorkap erop. Hoe kleiner de lichtbron, hoe harder het licht.

Meer weten?

Hoe begin je met Studiofotografie? Een stappenplan

E-book Studioverlichting

e-book Studioverlichting


E-book Studio inspiratie

e-book studio inspiratie

Over de schrijver
Met Snapshot Dojo wil ik jou graag helpen met het 'naar the next level tillen van jouw portretfotografie. Denk aan licht, instellingen, compositie en bijvoorbeeld ook het geven van aanwijzingen aan je model. Maar ook voor advies over camera's of lenzen kun je bij me terecht. Heb je een vraag, opmerking of wil je gewoon wat kwijt? Mail me dan op kevin@snapshotdojo.nl ;)---"To become a master, you should always be a student" - Ken Shamrock
Reactie plaatsen